Warm-up Day [red. Synu] Po latach przymierzania się do kolejnych edycji Mystic Festival, w tym roku udało mi się dopiąć kalendarz na tyle, by z początkiem czerwca wyruszyć do Gdańska na liczące cztery dni, festiwalowe zmagania. Chociaż pojawiało się wiele głosów wyrażających rozczarowanie skromniejszym niż w poprzednich latach line-upem, kilka nazw spokojnie wystarczyło, by namówić mnie do udziału w tegorocznej odsłonie. Po zainstalowaniu się na terenie gdańskiej Stoczni, pierwsze festiwalowe kroki skierowałem na Shrine Stage, gdzie na scenie swe wdzięki prezentowała już Martwa Aura. Mimo tego, że studyjnie bardzo sobie ten zespół cenię, koncert poznaniaków w B90 pozostawił niestety spory niedosyt. Zdecydowanie zbyt wczesna pora, nieco siermiężne wykonanie i kiepskie nagłośnienie (solówki gitarowe brzmiały jak żart) – wszystko to złożyło się na średnio udany efekt finalny. Dużo lepsze wrażenie zrobił na mnie, występujący na Park Stage’u Alcest. Co prawda momentami mogło wydawać się, że publika pod sceną przeżywa prezentowaną muzykę dużo bardziej niż sam zespół, jednak rzeczona skromność i stonowanie tylko dodawały występowi Francuzów szyku i elegancji. Po Alcest przyszedł czas na występ Midnight. Już przy tym koncercie dało sobie znać ciążące przez cały festiwal poczucie ciasnoty i prawdziwego trudu, który trzeba było ponieść, by dostać się do Shrine Stage na zespoły nieco większe od ligi średniej. Do samego występu trudno się było jednak przyczepić, mieszanina rock’n’rolla, chamskiego punka i speed/black metalu w duchu Motörhead i Venom to przepis na muzykę, której nie da się nie lubić. Po walce o oddech w B90 przyszedł czas na koncert dnia. Jerry Cantrell to prawdziwy król riffu, niezależnie od tego, czy wydaje swoje płyty pod szyldem Alice In Chains, czy marką własną. Majestatyczny lider, wspomagany wokalnie przez Grega Puciato (wyglądającego co prawda, jakby ostatni tydzień spędził na Podlasiu) spełnił moje oczekiwania w 120%. Cudowna sztuka, po której niczego już w zasadzie od Warm up Day nie oczekiwałem. No może trochę przesadzam, bo grający chwilę później na Shrine Stage Covenant/The Kovenant był również na mojej liście zespołów “must see”. Koncert był doskonałą próbą charakteru i umiejętności odbioru muzyki poprzez kontekst czasów, w których powstawała. Dając się namówić na muzyczną podróż w przeszłość, można było wraz z The Kovenant przeżyć naprawdę wspaniałe chwile. Kosmiczny trip na Nexus Polaris prowadzony przy akompaniamencie kanciastych klawiszy, kwadratowych partii sopranowych i pięknie niepasujących do całości solówek gitarowych może ocierał się momentami o pastisz i groteskę, ale takich doznań właśnie należało oczekiwać. A gdy poszły w eter zagrane na finał numery z Animatronic, to już w ogóle tańczyłem, jakby jutra miało nie być. Po powrocie na orbitę przyszedł czas na ponowny zwrot w stronę pleneru – jak gra się pełnokrwisty thrash metal pokazali na Park Stage weterani z Exodus. Słodki Jezu w morelach, ci goście przebili już granicę sześciu dych, a ognia i młodzieńczego wręcz entuzjazmu pozazdrościć mogliby im o połowę młodsi muzycy. Wszystko było tam na pełnej petardzie i z maksymalną siłą rażenia. Niesiony pozytywnymi wrażeniami wiele obiecywałem sobie po finałowym koncercie dnia, który na Shrine Stage grał Combichrist. Tym większy był mój zawód, gdy przekonałem się, że zespół nie ma do zaoferowania nic poza potwornie nudnym, generycznym i całkowicie nieprzekonującym nu/industrial metalem, zdradzającym cechy małowartościowego produktu. Do zaorania.

Jerry Cantrell

Moja rozgrzewka mysticowa zaczęła się również od Martwej Aury w klubie B90, czyli festiwalowej Shrine Stage. Wizytę zakończyłam szybko, przyjemny blecior, ale nagłośnienie zgrzytało, i niestety nie ostatni raz o tym napomknę. Przenosiny na Alcest na scenie plenerowej nie przyniosły również satysfakcji. Widziałam Francuzów wcześniej dwa razy i ten trzeci okazał się kropką nad i – nie polubimy się już wcale. Set, który miał być zdaje się klimatyczny, zupełnie mnie nie przekonał. Idziemy dalej, na wrestling! Jak emocje, to emocje! Taki czerstwy żarcik. Wróciłam na Whitechapel i tu pierwsze zaskoczenie dnia. To jest potwornie solidna machina, choć niekoniecznie w moich zainteresowaniach muzycznych. Ten amerykański deathcore, z podkreśleniem na core, zabrzmiał potężnie i równo, tu się wszystko musiało zgadzać. Brawo. W drodze na Midnight, chciałam ledwo zajrzeć na Castle Rat, a dzięki rekomendacji sympatycznego kolegi znowu się zatrzymałam. Doom metal, który nie zanudza na śmierć, jest wręcz świeży i pomysłowy? Niemożliwe! Mało tego, to było przemyślane do ostatniej nitki na bajecznej, mad-maxowej kreacji Królowej Szczurów, która przykuwała wzrok, słuch, może nawet hipnotyzowała. Zdecydowanie moje odkrycie dnia. Z małych wielkich spraw, na pewno na uwagę zasłużyły wiedźmy z Witch Club Satan. Tu okultystyczna teatralność zderzyła się z feministycznym przekazem, ale czy to było dobre? Mam mieszane uczucia. Oglądałam, mniej słuchałam. Biorę poprawkę jednak na miejsce koncertu, potworny ścisk i samą akustykę, na którą zrzucam swoje odczucia. Na pewno sprawdzę to trio w innych okolicznościach. Samo gęste – tyle mam do powiedzenia o Grekach z Zemial. Ot, może i black metal jakich wiele, ale przynajmniej tym razem było słychać, że jest wokal i są gitarki. O Midnight, Jerrym i Combichrist wyżej powiedziane zostało wszystko, podzielam wrażenia, za to o The Kovenant rzeknę natomiast tyle, że to wspaniałe jak z kolegą redaktorem pięknie się różnimy. Dla mnie to była parodia zespołu, który może kiedyś miał coś do powiedzenia. Rozumiem etosy i pompatyczność, ale cała otoczka, opóźnienie, kręcenie gałkami biednych technicznych, co i tak dało niewiele, zgasiło mnie i zniesmaczyło. Wrażenia zasypałam występem Exodus. Co za energia, ała! Słynna unia metalu z punkiem w postaci Inhuman Nature było moim ostatnim, wartym odnotowania punktem wieczoru. Fajna rzecz, dość młoda, jestem pewna, że to niedoceniony koncert Warm-up day.

Castle Rat

Dzień pierwszy [red. Synu] Czwartek rozpocząłem podobnie jak Warm Up Day od koncertu black metalowego, jednak tym razem była to dla odmiany sztuka z rodzaju TYCH koncertów black metalowych. Totenmesse dało na scenie B90 popis pełen jadu i brutalności, z wyraźnym błyskiem szaleństwa w oku (a jak się wkrótce okazało, także ranami ciętymi głowy i krwią rozsmarowaną na ciele wokalisty). Obowiązki socjalizacyjno-towarzyskie nie pozwoliły mi niestety na uczestnictwo w całości koncertu ABSU, jedynie kątem oka udało się też obejrzeć występ Włochów z Ufomammut (zespół widziałem w akcji podczas zeszłorocznego Summer Dying Loud, nie czułem więc silnej potrzeby aktywniejszego zaangażowania). Znacznie boleśniejsza była dla mnie za to absencja na Nile, jednak dostanie się na Shrine Stage podczas koncertu ekipy Karla Sandersa było misją z gatunku niewykonalnych. Miłym pocieszeniem był grany w tym samym czasie na Park Stage koncert Turbonegro, choć występ radosnych Norwegów też udało mi się obejrzeć wyłącznie fragmentarycznie. Więcej szczęścia miałem przy okazji Beherit, na który postanowiłem dostać się za wszelką cenę. Opłaciło się, bo stłoczony gdzieś w kącie sali byłem świadkiem prawdziwego sonicznego terroru. Jeżeli o jakimś koncercie tegorocznej edycji Mystica można powiedzieć, że zdradzał swoim klimatem cechy nietzscheańskiej odchłani, to był to właśnie koncert Finów. Zadymiona Shrine Stage, przypominająca przebłyski z sennego koszmaru i mrożące krew w żyłach odgłosy wydobywające się zza uchylonych wrót Tartaru. Jeden z koncertów dnia. Odkopawszy się z gruzów B90, postanowiłem przełożyć wajchę w tryb zabawy i skoczyłem na pierwszy koncert pod Main Stage. Walijczycy z Bullet For My Valentine celebrowali podczas swojego występu jubileusz wydania debiutanckiego The Poison, była więc okazja do przypomnienia sobie czasów ogrywania Need for Speed i oglądania teledysków w jakości 240p na raczkującym jeszcze wówczas Youtubie. Obserwując poczynania sceniczne BFMV, naszła mnie też smutna refleksja, że skoro już nawet te “młodociane” i grające “nowoczesny metal” kapele obchodzą swoje dwudziestolecia, to chyba czas najwyższy, by poważnie pomyśleć o zapisaniu się do osiedlowego klubu seniora. Prawdziwie sentymentalny trip nadszedł jednak dopiero po koncercie Brytyjczyków. In Flames to jeden z zespołów, które wprowadzały mnie w świat cięższego grania i choć na przestrzeni lat mój stosunek do kapeli można określić mianem przerywanego, ostatnia płyta studyjna przywróciła mi wiarę w możliwości sympatycznych rezydentów Goteborga. Szwedzi postanowili uraczyć fanów prawdziwymi the greatest hits, dzięki którym uśmiech nawet na moment nie schodził z mojej twarzy. Pewnie i znalazłoby się kilka powodów do narzekania, pozytywna energia i świetne show wynagrodziły mi tego wieczoru wszelkie mankamenty. Podczas powrotu z głównej sceny postanowiłem zahaczyć jeszcze o Shrine Stage na część koncertu Oranssi Pazuzu. Nie będę zbyt odkrywczy, jeśli powiem, że muzyka zespołu wymaga znacznie większej uwagi (i trochę lepszych okoliczności niż festiwalowe), by w pełni docenić jej walory, obiecałem sobie więc poczekać na dogodniejszą okazję, by skorzystać z zaproszenia do przedziwnego, muzycznego świata Finów. Specjalnej okazji na pewno nie potrzebował za to James Kent, który na finałowym koncercie Park Stage roztaczał przed słuchaczami wizję dystopijnego świata przyszłości, skąpanego w mroku, kwaśnym deszczu i nieprzepuszczającej promieni światła toksycznej mgle. Ciągnące się po horyzont betonowe pustynie, olbrzymie stalowe konstrukcje budynków, oświetlonych przez tlące się świetliste neony i soundtrack do przegranej wojny z humanoidalnymi maszynami. Godne zakończenie drugiego dnia festiwalu.

In Flames

Dzień pierwszy Mystic Festival 2025 to był mój dzień! Nic nie poszło zgodnie z planem, zostałam tam, gdzie miałam być na chwilę, a innych planów wcale nie zrealizowałam. Najpierw odwiedziny na Main Stage, na której rozpostarli się metalcorowcy ze skrzypcami w postaci Imminence. To nie dla mnie, nie zamierzam komentować szerzej. To samo odnośnie Kanadyjczyków z Dopethrone, to jest ten doom, na którym nie jestem w stanie się skupić. Kolejny punkt programu to sprawdzić Polaris (oj, znów pudło), odwiedzić ciemny, zgniły las z Absu i zajrzeć na Thaw. O ile Absu mnie nieco utwierdziło w przekonaniu, że zaczynam się starzeć i coraz mniej przemawiają do mnie te wszystkie bulgotania, tak Thaw przykuł mnie do barierki w Sabbath Stage (dziękuję sobie, że się dopchałam i panu, który mnie „przestawił” do przodu) na całość. Świetny koncert, Haldor brylował, wyłaził do publiki, cały set miał ręce i nogi i tułowie. Ostatni promowany album Fading Backwards zasługuje na większy rozgłos i niniejszym uznaję koncert Thaw za topkę dnia. W drodze na Eagles of Death Metal przystałam na chwilę obejrzeć świetnych Ufomammut na najmniejszej scenie plenerowej, jednak podobnie jak mój redakcyjny kolega – widziałam ich na ubiegłym Summer Dying Loud, więc tym razem odpuściłam, choć z lekkim żalem. EoDM za to dali doskonały koncert! Żywiołowy, na luzie, z uśmiechami, nóżka chodziła! Ciekawostką był cover Davida Bowiego na finał, Moonage Daydream. Tym samym spóźniłam się na Nile i nie żałuję. Ponieważ lało jak z cebra, sporo festiwalowiczów zagnieździło się w budynkach klubowych, było duszno, lepko i tłoczno. Szkoda. Zwrot więc na Turbonegro i tu nie było przeproś. Deszcz? Atam. Ścisk? No i co. Wszyscy, w tym piękne panie śpiewające gromko I have erection? No pewnie. Wszak metale też lubią pląsy. Doskonały koncert. Zajrzałam na Elder i miałam tylko zerknąć, tymczasem zostałam i kiwałam głową do numerów m.in. z Omens w fajnych impro. Suicidal Tendecies mieli świetne przyjęcie publiki. Pionierzy crossoveru z Ameryki tak się bawili, że zaprosili na scenę fanów podczas hitu Possessed to Skate, i fajnie. Zawsze miło popatrzeć na takie gesty i naturalną radość występujących i uczestniczących. Zupełna zmiana klimatu przyszła w trakcie Beherit. Co tu się zadziało, to przerosło moje oczekiwania razy pięć. Ponura (żadna) oprawa sceniczna idealnie pasowała do brudnego, surowego brzmienia Finlandczyków. Ambientowe intra, ohydny wokal, wstrętność ponad wstrętność. Nie dało się wyjść, to był rytuał, z którego aż trzeba było się otrząsnąć. O Bullet For My Valnetine i In Flames nie mam za wiele do powiedzenia. Ten pierwszy to kopalnia ich hitów, a drugi negatywnie zaskoczył – w obu przypadkach liczyłam na jakieś własne sentymenty, niestety nie udało się wcale. Na finał zostawiłam sobie Drab Majesty, Oranssi Pazuzu i Perturbatora. Bardzo lubię zimny synth z darkwavem w wykonaniu Drab Majesty, ale z płyt. Koncertowo wypadli blado, dosłownie i w przenośni. Nie będę się pastwić, choć mogłabym wyliczać czego nie dowieźli. Skrajnie inne wrażenia zapewnili Oranssi Pazuzu. Hipnotyczne, widowiskowe (fajne światełka), niemal teatralne show, doskonale dobrany repertuar – pojawiła się psychoza z Mestarin kynsi i dziwactwa z Muuntautuja. To był najlepszy koncert dnia pierwszego w moim odczuciu, tym samym odpuściłam Perturbatora zupełnie.

Eagles of Death Metal

Dzień drugi [red. Synu] Line-up kolejnego dnia festiwalu zapowiadał się na tyle interesująco, że mojego dobrego humoru nie były w stanie zmącić nawet obfite opady deszczu i coraz trudniejsza walka z przemieszczaniem się po zabłoconym terenie Stoczni. Życie festiwalowicza to w końcu nie rurki z kremem! Dzień zacząłem od wizyty na Sabbath Stage i Thantifaxath, jednak podobnie jak w przypadku Oranssi Pazuzu dla pełnego zaangażowania w proponowane przez Kanadyjczyków klimaty potrzebowałbym nieco bardziej sprzyjających warunków. To co zobaczyłem, utwierdziło mnie jednak w przekonaniu, że przy następnej okazji złapiemy się na dłuższe posiedzenie. Na Jinjer zaszedłem jedynie po to, by usłyszeć na żywo ich flagowe Pieces, co w temacie tego zespołu w zupełności mi wystarczy. Podobnie szybki przelot zafundowałem sobie z Hatebreed, lecz nie powiem, bym się nie uśmiechnął, widząc krążącą nad publiką olbrzymią Ball of Death – pomysł znakomity w swojej prostocie, rozweselający i angażujący publikę. Znacznie więcej czasu poświęciłem za to kolejnemu występującemu na Park Stage Cradle of Filth. Zespół widziałem co prawda podczas wrocławskiej odsłony zeszłorocznej trasy koncertowej, byłem jednak bardzo ciekaw jak band zaprezentuje się w warunkach festiwalowych. Łatwo nie było, zarówno ze względu na bardzo wczesną porę, jak i niezbyt fortunnie nagłośnienie. Mankamenty przysłonił jednak swoim bezpretensjonalnym urokiem Dani Filth, cechujący się wyraźną autoironią i zabawą formą. Bawiłem się znakomicie. Chciałbym powiedzieć to samo o W.A.S.P, który był jednym z zespołów, jakie przesądziły o mojej tegorocznej obecności w Gdańsku. Wszystko byłoby w jak najlepszym porządku: forma fizyczna Blackiego, zaraźliwa energia sceniczna, odegrany w całości debiut, pięknie brzmiące i zaprezentowane z prawdziwą pasją partie gitarowe – w tej kwestii naprawdę trudno byłoby wycisnąć więcej. Smak życia odbierał mi jednak skutecznie półplayback, którym przez cały koncert nieudolnie posiłkowała się kalifornijska załoga. Pod tym względem spory zawód i odczuwalnie zmącona przyjemność. Autentyczności nie zabrakło na szczęście podczas dwóch kolejnych koncertów. Występ Kinga Diamonda na głównej scenie godny był miana flagowego wydarzenia festiwalu. Dowiódł też przy okazji, jak w niczego nieujmujący sposób radzić sobie z przychodzącą z wiekiem niemocą (mam tu na myśli wokalistkę asystującą Petersenowi w jego najtrudniejszych partiach głosowych). Właściwy rozmach, przepiękna scenografia, cudna setlista, wspaniałe brzmienie. I czysta radość z oglądania Króla w akcji. Z miłością do prezentowanej twórczości, zupełnie wbrew upływowi czasu, swój koncert zagrał też Arthur Brown. Finałowy występ dnia był sztuką z rodzaju tych, na które przychodzi się raczej z ciekawości, by z miejsca zostać wciągniętym w wielobarwną krainę, przed którą kolana uginają się z wrażenia.

King Diamond

Dzień drugi to trzy zaskoczenia, trzy pewniaki i król, ten jeden król. Najpierw Main Stage i nie moje bajki. Zarówno stonerowcy z Green Lung, jak i metalcore’owe (?) Jinjer nie zatrzymali mnie na dłużej niż parę minut, choć na pewno tym drugim nie można odmówić kunsztu. Fajne wrażenie zrobili Kanadyjczycy z Thantifaxath – nie wiadomo kim są i nie wiadomo co właściwie grają, więc super. Hellripper bez zaskoczeń, prawdopodobnie samo dobro w dobrym znaczeniu – niestety nie dało się wytrzymać pięciu minut w ścisku Sabbath Stage vel Sauna Stage. Zaskoczeniem okazał się skład Hatebreed – nigdy ich nie brałam na poważnie, a tu solidna sztuka z odbijaniem balona w publice. Pewniakiem, ale i niejako zaskoczeniem był oczywiście Opeth – widziałam ich może siedem razy i z każdym kolejnym razem upewniam się, że tu będzie zawsze dobrze, swetry trzeba nosić. Fajnie było usłyszeć pierwszy raz na żywo nowości z ostatniego wydawnictwa The Last Will and Testament. I  oczywiście sztandarowe Deliverance, które ponoć było zagrane 1001 raz. Tym samym niezamierzenie przepadło mi Eyehategod i Graphic Nature. Trudno. Cradle of Filth przemilczę, o matko, i klasyfikuję ich jako zaskoczenie, że mogło być aż tak groteskowo. Zupełnie inaczej poszło z W.A.S.P. Chyba znakomita większość mysticowej braci wybrała się na Park Stage w tym slocie czasowym. Ledwo można było się ruszyć w tym tłumie, a musiałam wyjść, bo za punkt honoru obrałam sobie koncert polskiego składu Her i to był strzał w dziesiątkę. Jazzy w taki dzień, w kompletnie innym, w jakiś sposób kojącym repertuarze zadziałały jak plaster. Potem król horroru. Powiedzieć, że był rozmach, to nic nie powiedzieć. Zmieniające się sceny, performance i scenki rodzajowe, wysokie charakterystyczne amplitudy wokalne, złowieszcze maski i miny, jakież to było angażujące! Dacie wiarę, że potężny Duńczyk ma już 69 lat? King Diamond to headliner całego Mystica 2025 i kropka. Nie obejrzałam jednak całości, bo podreptałam pooglądać Blindead23. Publika dorodnie dopisała mimo nieco trudnego czasu koncertu, a ja gratuluję sobie, że zdążyłam na większość setu. Panowie rozkręcili koncert tak jak potrafią najlepiej, brzmiało to i hulało potężnie, bez zbędnych tej nocy ozdobników. Były nowości z Vanising, były sztandarowe podstawy z Affliction, niski, ostry wokal, miód na moje uszy i czarne serce. Na koniec jeszcze Arthur Brown i jego płonąca głowa. Nie mam pojęcia, czy to było przedstawienie, czy cyrk, czy czary-mary, nic z tego nie zrozumiałam i chyba o to chodziło. Świetna rzecz, jak dożyję 83 lat, też będę nosić takie ciuchy i ogram wszystkie zasady, na przykład czasówkę występów. W drodze do wyjścia jeszcze final look na The Bug, i choć większość moich pięknych znajomych zachwycała się dronującym dźwiękiem wiertarki, moja głowa już była na poduszce w domu.

Arthur Brown

Dzień trzeci [red. Synu] Ostatni dzień festiwalu można było z powodzeniem nazwać dniem cover bandów, line-up zakładał bowiem występy m.in. Apocalyptiki, Sepultury, I Am Morbid i Blood Fire Death. Swój jubileuszowy set dla Litany zaprezentował Vader, w kategorii “łzy dla cieniów minionych” można było też rozpatrywać koncert Tiamat. Ale od początku. Dzień zacząłem od wycieczki na główną scenę i koncertu Dark Tranquillity. Choć twórczości Szwedów po 2007 roku nie znam niemal wcale, nic nie poradzę to, że lubię Mikaela Stanne w każdym wydaniu, dzięki czemu nawet nie rozpoznając większości granych numerów, bawiłem się na koncercie goteborczyków bardzo przyzwoicie. Podobne wrażenie zrobiły na mnie dwie thrash metalowe załogi, prezentujące tego dnia swoje wdzięki w B90. Zarówno Death Angel, jak i Municipal Waste dały znakomite występy, zaspokajając tego dnia moje zapotrzebowanie na pełnokrwisty amerykański thrash. Synonimem jakości był też oczywiście Vader – choć czasy świetności i największych triumfów zespół Petera ma już za sobą, to uporu, konsekwencji i zachowania przyzwoitego poziomu nikt nie jest w stanie mu odebrać. Podczas koncertu na Park Stage szczególnie radował mnie widok Mausera, który po latach odpoczynku od grania, powrócił w szeregi pancernej dywizji. To może tak jeszcze reaktywacja Dies Irae? Nikt w końcu nie zabroni marzyć. Pentagram jest dziś w powszechnym internetowym odbiorze znany z memów i filmików prezentujących pocieszne poczynania sceniczne Bobbiego Lieblinga, nikogo nie powinien jednak zmylić ten ironiczny sznyt. Zespół pozostaje bandem pełnokrwistym, rasowym i bardzo wyrazistym. W Gdańsku udowodnił przy okazji, że do odwieszenia rękawic na kołkach jest w jego przypadku jeszcze daleko. Po kwasowym tripie przyszedł czas na zanurzeniu się w rozgrzanej do temperatury wrzenia smole wraz z Blood Fire Death. Przyznam, że trochę bałem się tego występu, bo porywanie się na kult, jakim jest Bathory (nawet w wykonaniu tak znamienitych postaci skandynawskiej sceny bm, jak stojący za tym projektem) wciąż było bardzo ryzykowne. No i pozwoliłem pozytywnie się zaskoczyć, bo okazało się, że muzycy doskonale czują diabelską równowagę między rock’n’rollowym feelingiem, a black metalową sugestywnością, które zawsze charakteryzowały muzykę Quorthona. Blood Fire Death (może poza epizodem z udziałem Nergala, który wyraźnie przeszarżował swój występ) dostarczył mi dokładnie tego, czego zabrakło mi podczas jubileuszowego koncertu Mayhem na zeszłorocznym Summer Dying Loud. Znakomite ożywienie historii i wspaniały hołd złożony ikonicznej postaci okresu, gatunku i sceny. Na drugim biegunie sinusoidy wrażeń znalazły się za to koncerty Apocalyptiki i Sepultury. W przypadku tej pierwszej, znacznie bardziej leżą mi autorskie kompozycje Finów, przez co koncert złożony wyłącznie z utworów Metalliki nie zrobił na mnie większego wrażenia. Sepultura natomiast jest dziś zespołem, który nie jest nawet swoim najlepszym cover bandem. W końcu przyszedł też czas na finał festiwalu, jakim był dla mnie koncert Tiamat. Chociaż zespół wydawał się  w nieco lepszej formie (o ile można mówić w przypadku Johana Edlunda o “lepszej formie”) niż podczas Summer Dying Loud 2022, w występie Szwedów próżno było szukać tej magii i klimatu, namiastkę których udało się wytworzyć w Aleksandrowie Łódzkim. Niezależnie od tego i tak miło było odśpiewać największe hity z okresu Clouds i Wildhoney.

Blood Fire Death

Ostatni dzień Mystica 2025 był dla mnie najbardziej luźny. Oprócz Blood Fire Death Tribute to Bathory nie liczyłam na kołatanie przedsionków i odwiedzałam sceny mniejszymi kroczkami (tym bardziej, że czułam te kroczki bardziej). Na pewno mogę już podsumować, że w tegorocznej edycji nie miałam szczęścia do metalcorów. Landmvrks na scenie głównej, a wcześniej Grove Street na Shrine Stage zlały mi się w jedno. Marna to rekomendacja, więc powstrzymam się od szczegółów. Paleface Swiss i ich deathcore ponownie nie wyrwał mnie z kapci i ponownie pozostawię sobie krytykę na inną okazję. Dopiero Vader sprawił, że kiwnęłam głową raz czy dwa, ale tu nie mogło być inaczej, choć nigdy nie zostanę die hardem tej – jakby nie patrzeć – legendy. Kompletnie odbiłam się od Apocalyptki. Nie wiem co tam chciałam znaleźć, może znajomych, którzy zawinęli się ze mną, krocząc na Pentagram. Oczywiście, że chciałam zobaczyć faceta w cekinach i na obcasach, zachowującego się jak postać z kreskówki, niemniej doszukałam się nawet muzyki, która może nie potargała mi włosów, ale warto było chwilę przystanąć. I zmoknąć. Punktem programu był dla mnie wspomniany Blood Fire Death Tribute to Bathory, który obejrzałam od A do Z, lokując się przypadkiem wśród sympatycznej grupy Szwedów, którzy z namaszczeniem odśpiewywali cały set. Klimat piękny, oprawa fajna, etos w ramkach. Goście, m.in. basista Bathory, Frederick Mellander, Nergal czy Attila Csihar to też miłe akcenty, lubimy takie. Bardzo ciekawie natomiast rysuje się niemal skrajne zróżnicowanie w odbiorze koncertu Sepultury  z setem pożegnalnym. Nie nastawiałam się na nie wiadomo co, a jednak znalazłam się w tej grupie, która daje kciuk w górę. Beneath the Remains, Kairos czy Desperate Cry to strzały prosto w lico i w moim odczuciu „ten nowy”, czyli Derrick Green godnie wypełnił swoją energią główną scenę. Dynamika nie ustawała, to wszystko zadziałało. A może czas się pogodzić, że niektóre czasy przeminęły z wiatrem? Na koniec, mając na uwadze opuszczenie festiwalu na dobre, pokulałam się na kolektyw Johna Cxnnora i tam już zostałam. Sci-fi synth z ejtisowym vibem to wszystko, czego mi było trzeba na finał. Trzech różnych wokalistów, fajne połączenie elektroniki z trapem, techenko w międzyczasie i dziwaczne postacie, snujące się po scenie. I koniec. Finito. Siły ustały.

Sepultura

Na podsumowanie słów kilka o samym festiwalu. Niezależnie od kapryśnej pogody cztery dni Mystic Festival 2025 wypełniły się dobrą, czasem nawet wzniosłą atmosferą. To już stałe miejsce spotkań dobrych znajomych, nowych znajomych, morze wrażeń i pozytywnych emocji. Jak to bywa w przypadku tego typu imprez, nadmiar treści nigdy nie pozwoli odhaczyć wszystkich dostępnych atrakcji, wiele rzeczy chciałoby się też zobaczyć w innej kolejności i na innych scenach, wiadomo jednak, że to już kwestie czysto indywidualne, którymi trudno obarczać organizatorów.

Chociaż powrót do rzeczywistości po tak angażującym emocjonalnie wydarzeniu zawsze jest nie lada sztuką, za pewne pocieszenie można uznać fakt, że na kolejny festiwal o podobnym poziomie nie przyjdzie czekać zbyt długo. Summer Dying Loud, to do ciebie!

Zdjęcia: Dariusz Gracki (wszystkie galerie obejrzycie tutaj)

Artykuł Mystic Festival 2025 – Gdańsk (4-7.06.2025) pochodzi z serwisu KVLT.

04-07.06.2025 – Gdańsk, Stocznia Cesarska (wydarzenie)

Na Mystic Festival 2025 zagrają:

Intrepid, Pridian, Burner, The Bug, Ufo Mammut, Drab Majesty, Stray From The Path, Employed To Serve, Sphere, Dopethrone, Elder, Hatebreed, Imminence, Palleface Swiss, Unprocessed, Vader, Bad Touch, Heavy Blood & Die, Sim, Bewitcher, Hellripper, Slomosa, Blindead 23, Hér, Soulburn, Bokassa, Hideous Divinity, Split Chain, Castle Rat, Inhuman Nature, Thantifaxath, Celestial Santuary, Last Penance, Thaw, Faetooth, Luna Kills, Totenmesse, Graphic Nature, Martwa Aura, Witch Club Satan, Grove Street, Zemial, Rickshaw Billie’s Burger Patrol, Absu, Midnight, Municipal Waste, Turbonegro, Blood Fire Death, John Cxnnor, Møl, Cabal, Katla, Plaguemace, Embla, Signs Of The Swarm, The Crazy World Of Arthur Brown, I Am Morbid, Bullet For My Valentine, Halocene, Eyehategod, Death Angel, Defects, Landmvrks, Polaris, Jinjer, Sepultura, Opeth, Dark Tranquillity, Tiamat, Green Lung, Cobra The Impaler, Jerry Cantrell, Pentagram, Suicidal Tendencies, W.A.S.P., Combichrist, Whitechapel, Eagles Of Death Metal, Cradle Of Filth, Perturbator, Cattle Decapitation, Skeletal Remains, The Kovenant, King Diamond, Apocalyptica, Archgoat, Oranssi Pazuzu, Beherit, Alcest, Nile, Exodus, In Flames

Artykuł Już jutro rusza MYSTIC FESTIVAL 2025 pochodzi z serwisu KVLT.

Och i ach, co to był za rok – pomyślał każdy, gdy nadchodzi kolejny, dwunastomiesięczny okres. Dla nas, w kwestii najbardziej istotnej, nadeszła pora, aby przystąpić do kronikarskiego obowiązku i przeanalizować, czy mieliśmy czego słuchać. Czy pojawiły się zjawiskowe wydawnictwa? Oczywiście. Czy wstrzymywaliśmy oddech, a serce się łamało? Być może. Ostatecznie łączyły nas pewne podobne spostrzeżenia, a dzieliły inne, jednak nie mogę oprzeć się wrażeniu, że ten rok obfitował w mniej sensacji i dysonansów, za to dzielnie wykazaliśmy więcej zbliżonych muzycznych typowań niż zwykle. Tym razem, wśród kilkudziesięciu wskazanych premier, najczęściej przywoływaliśmy wielce udane albumy The Cure, Jerry’ego Cantrella, Blood Incantation, Marylin Manson czy „muzycznie niebezpiecznych” Akhlys. Nie zabrakło pochwał dla elektroniki spod znaku nowinki Ultra Sunn czy wyjadaczy od Trentemoller,  odkopanych z odmętów Pure Reason Revolution albo weteranów z Opeth. Wśród rodzimych wykonawców prym wiedli między innymi Deus Mortem, Death Like Mass, Thaw, Halny czy Blindead 23.

Były emocje!

Zapraszamy do podsumowania roku 2024 według redakcji KVLT!

Marcin „Mały” Brzeźnicki

Stworzenie muzycznego podsumowania z roku na rok staje się dla mnie coraz trudniejsze. Brak albumów, które zbliżają się swoją wyjątkowością względem ukochanych klasyków to jeden problem, ale tym drugim, paradoksalnie jest ilość i jakość muzyki ze streamingu. Zdarza się, że nawet jak trafię na album zapowiadający się na coś mocnego, to ginie on w całej masie innych odsłuchów i z czasem o nim zapominam. Teraz siedzę przed klawiaturą i pamiętam muzykę, a nazw nie. Coś tam odkopałem, czegoś się nie udało…
Jak się okazało, tytułów, jakie zakwalifikowały się do wyróżnienia nie było tak wiele, ledwie kilkanaście. Rok miniony przyniósł sporo średnich albumów dużych kapel, bardziej podobały mi się nowości undergroundu. Smuci także niesłabnący trend na pompowanie średniaków dużych nazw – byle jakie albumy były nazywane zajebistymi tylko dlatego, że nagrał je zespół A lub B, a znacznie ciekawsze płyty mniej przyklepanych przez ogół składów były klasycznie olewane. Szkoda, bywa. Moje podsumowanie wygląda następująco.

1. Burning Sky – „Despair of the Damned” – nowy album death/hardcore’owców ze Śląska zmiótł wszystkie pionki z planszy. Ich ciężarny, bolt throwerowy death metal tym razem został silnie wzmocniony brutalnym, zmetalizowanym HC, dając krążek ciężki, mroczny i trafiający każdym dźwiękiem w mój gust.
2. Marilyn Manson – „One Assassination Under God – Chapter 1” – smutny urok tego albumu, jego ładunek emocjonalny i nawiązanie muzyczne do klasyków dyskografii artysty dało album najmocniejszy od wielu lat, godny najlepszych czasów MM.
3. Khold – „Du dømmes til Død” – zawsze lubiłem styl tego zespołu, nazwałbym go wręcz przebojowym. Utwory kipią energią, dynamiką i obowiązkowym jadem. Wracam do niego częściej niż początkowo bym się spodziewał, bardzo dobra pozycja w płytotece zespołu i warta swego miejsca na regale.
4. Slope – „Freak Dreams” – hardcore’owa załoga z Niemiec od początku istnienia mocno się inspiruje rapującymi załogami lat 90. Nowa płyta przyniosła swoisty mezalians ciężaru HC, funkowego groove i gęstych, głównie rapowanych wokali. Coś dla fanów Infectious Groove czy pierwszego H-Blockx.
5. Bruce Dickinson – „The Mandrake Project” – tu nie ma co wiele się rozwodzić. Świetny powrót do solowego grania, mocna kondycja, dobre piosenki, zapamiętywalne melodie i potężne brzmienie.
6. Sebastian Bach – „Child Within The Man” – takiego hard rocka mógłbym słuchać cały czas. Bacha lubiłem w Skid Row i lubię solo. Zdarzały mu się gorsze płyty, ale ostatnia do nich nie należy. Jest przebojowo, ale z ciężarem. Płyta, do której na pewno będę wracał już zawsze.
7. Pure Reason Revolution – „Coming Up To Consciousness” – znam ten zespół od dawna, ale nigdy nie udało mu się nagrać płyty, która by mnie uwiodła w stu procentach. „Nówka” to w końcu zmieniła. Piękne melodie, piękny duet wokalny i rock progresywny, jaki zaliczyłbym do gatunku tych bardziej rozmarzonych, klimatycznych.
8. Jerry Cantrell – „I Want Blood” – za każdym razem, gdy słucham tej płyty, zastanawiam się dlaczego nie ukazał się z logiem Alice in Chains. Chyba do tej pory żaden solowy album Cantrella nie nawiązywał aż tak do klimatu Alicji i aż tak bardzo mi się nie podobał. Płyta, która zdecydowanie zasługuje na sprawdzenie i zapamiętanie.
9. Nonexister – „Demons” – szwajcarski projekt zaczął swą karierę na wysokim poziomie. Łatwo mnie złapać na dobry industrial, ale ten album jak dla mnie wykracza poza przeciętność. Słyszalne nawiązania do Nine Inch Nails absolutnie nie przeszkodziły muzykom w stworzeniu własnego stylu i brzmienia. Jestem bardzo ciekawy dalszego rozwoju zespołu.
10. P.O.D. – „Veritas” – płyta, którą włączyłem z nudów, z nastawieniem prawie zerowym. Wciągnąłem się. Nadal nie widzę tego rozdmuchiwanego, wielkiego powrotu nu metalu w jakości nagrywanych albumów, ale ten krążek jest jednym z niewielu wyjątków. W ich dyskografii poza „Satellite” nie było niczego, co dałbym radę słuchać. Nowa płyta jest chyba najcięższym dziełem zespołu, poza obowiązkowymi, przebojowymi kawałkami, trafiło tu parę naprawdę ciężkich partii, a całość wydaje się szczera. Band chyba chciał coś sobie udowodnić i wrócić w mocnym stylu, co na moje się udało. Kto nie lubi takiego komercyjnego grania, to w porządku , niech nadal trzyma się od nich z dala, nie zmieni zdania.

Piotr Czwarkiel

Przymierzając się do tegorocznego podsumowania roku, bałem się ile przegapiłem. Proza życia wyłączyła mnie ze śledzenia nowości muzycznych w takim stopniu jak w ubiegłych latach. Jednak robiąc przegląd premier roku 2024, okazało się, że jednak sporo dobrych nowości zagościło u mnie na dłużej. Poniżej moje muzyczne podsumowanie roku 2024 wraz z krótkim komentarzem.

Kalt Vindur – „Magna Mater” – bardzo mi się podoba rozwój tej dukielskiej hordy. Z płyty na płytę pokazują nieco inne oblicze, lecz nadal w ich muzyce czuć ten wyjątkowy pierwiastek indywidualności. Nowa płyta jest wspaniała od pierwszej do ostatniej sekundy.

Witch Club Satan – „Witch Club Satan” – to black metal serwowany przez roznegliżowane Norweżki. Muzycznie jest to klasyczne granie, ale całościowo wyczuwam w tym sporą dozę szczerości, jak i dzikiej muzycznej agresji. Feministyczny black metal \m/

Halny – „Zawrat” – kiedy masz ochotę posłuchać nowej Mgły (a ona wydaje jakąś koncertówkę), a dwie ostatnie płyty Furii omijasz szerokim łukiem, wtedy warto zanurzyć się w muzycznej otchłani opolskiej kapeli Halny i pójść na Zawrat. Mistrzostwo!

Thaw – „Fading Backwards” – oj długo czekałem na nowy album Sosnowiczan, a teraz pieję z zachwytu i generuje scrobble na last.fm w ilościach hurtowych.

Akhlys – „House of the Black Geminus” – po raz kolejny Amerykanie dowożą. Tutaj wszystko się zgadza, diabelskie ambienty powciskane między szaloną ścianę black metalowych dźwięków.

Wandal – „Ryk przodków” – jak to mawiają – nie samym metalem człowiek żyje. No i dobrze, bo gdybym przespał tę muzykę, to bym wiele stracił. Polsko-norweski folkowy projekt pokazuje, że można grać fajną muzykę, nie kopiując na siłę Wardruny czy też Heilung. Wielkie propsy.

Axioma – „Live Totality” – uwielbiam odkrywanie muzyki za pośrednictwem algorytmu Youtube’a. Pewnego dnia wyskakuje mi jak Filip z konopi, nieznana dotychczas grupa Axioma i robi takie wrażenie, że próbuję się pozbierać. Kompozycja została napisana specjalnie na potrzeby występu i nagrana w trakcie pełnego zaćmienia Słońca na przyczepie nad jeziorem. Sludge / post-metal z elementami blacku i do tego pełna paleta emocji.

Horned Almighty – „Contagion Zero” – zgubiłem ze swoich muzycznych radarów duński Horned Almighty, ale jak tylko w moje ręce wpadła nowa płyta, to nie omieszkałem jej sprawdzić. Nie zawiodłem się, bo „Contagion Zero” to wulkan niesamowitych melodii. Polecam bardzo.

Hulder – „Verses in Oath” – czyli po raz kolejny znakomity black metal.

Iotunn – „Kinship” – płyta z mocnym vibem norweskiego In the Woods…. Piękne wokale okraszone prog metalem.

Na koniec wyróżnienia kieruję dla płyt: SERPENTS OATH „Revelation”, FIVE THE HIEROPHANT „Apeiron” oraz KIR „L’appel du vide”.

Wadim Filiks

Inżynier Mamoń w „Rejsie” mówił, że podobają mu się melodie, które już raz słyszał. Mam podobnie. Choć staram się być na bieżąco z nowościami wydawniczymi, to często potrzebuję więcej czasu, żeby przekonać się do tej czy innej płyty. A im więcej lat na karku, tym coraz trudniej przychodzi mi zakochanie od pierwszego odsłuchu. Mimo to, w 2024 roku znalazło się kilka albumów, które częściej gościły w moim odtwarzaczu.

1. Panzerfaust – „The Suns of Perdition – Chapter IV: To Shadow Zion” – mój tegoroczny niekwestionowany numer jeden. Rewelacyjny album, który polecam z całego serca. Świetnie zwieńczenie serii czterech albumów, zapoczątkowanej krążkiem z 2019 roku. Opus magnum Panzerfausta? Myślę, że ekipa z Kanady wciąż nie powiedziała ostatniego słowa.
2. Akhlys – „House of the Black Geminus” – jak obiecał, tak zrobił. Naas Alcameth przekonywał w licznych wywiadach, że nie wyda na świat bliźniaczej kopii świetnej „Melinoë”. Do najnowszego placka Akhlys podchodziłem nieco z rezerwą, ale po kilku spinach oniryczny black metal sprawił, że stałem się porwany obłędem 😉
3. Paysage d’Hiver – „Die Berge” – ależ powrót zaserwował nam w tym roku Wintherr! Jego one man band o nazwie Paysage d’Hiver to prawdziwy klasyk helweckiego black metalu, w którym wszystko się zgadza, jak w szwajcarskim zegarku. „Die Berge” perfekcyjnie kontynuuje obrany na poprzednich krążkach kierunek.
4. Kanonenfieber – „Die Urkatastrophe” – choć nie dorównuje debiutanckiej „Menschenmühle”, to i tak „Die Urkatastrophe” świetnie się słucha. Opowieści z frontów Wielkiej Wojny okraszone melodyjnym black i death metalem to popisowy element Kanonenfieber – jednego z najważniejszych niemieckich fenomenów ostatnich lat.
5. Wormwitch – „Wormwitch” – bardzo pozytywne zaskoczenie, które może przekonać niedowiarków powątpiewających w umiejętności kanadyjskiej kapeli Wormwitch. W tym roku ekipa uraczyła nas self-titled albumem, który prezentuje bardziej zaciekłe, bezkompromisowe i mocniejsze spojrzenie na melodyjny black metal.
6. Nimbifer – „Der b​ö​se Geist” – na liście TOP10 nie mogło też zabraknąć debiutanckiego wydawnictwa, a wybór był spory, bowiem rok 2024 obfitował w nowe kapele na rynku metalowym. Jeśli mam kogoś wyróżnić, to mój wybór pada na niemiecki Nimbifer. „Der b​ö​se Geist” to hołd oddany norweskim klasykom blacku, pełen surowości i ziarna.
7. Thou – „Umbilical” – Thou to ansambl, który na swoim koncie ma już ponad 50 wydawnictw, w tym głównie epki, splity i kompilacje, ale też sześć długograjów. Najnowsze LP o nazwie „Umbilical” to kolejny dowód na to, że zespół nie zbacza z wytyczonej ścieżki, ale wciąż nie boi się eksperymentować z nowymi elementami.
8. Svar – „In the Land Called Night” – na polskim rynku pojawił się w tym roku debiutancki album krakowskiego Svar, czyli solowego projektu Kamila Bolesty. Placek pełen znanych i lubianych inspiracji drugą falą BM, który po raz wtóry udowadnia, że Polska metalem stoi. Bardzo przyjemna płyta – warto po nią sięgnąć.
9. Psychonaut 4 –  „…of Mourning” – przyznam bez bicia, że nie byłem nigdy wielkim fanem gruzińskiego Psychonaut 4, choć doceniałem ich ambitne podejście do DSBM. Ich najnowszy krążek wywarł jednak na mnie zaskakująco dobre wrażenie. Na „…of Mourning” depresyjne zawodzenie ustępuje dobrze skonstruowanym melodiom, odkrywając odświeżone oblicze zespołu.
10. Mgła – „Torn Aether – Live Recordings 2013-2022” – miało być nowe KSM, miała być nowa Mgła, no i po części jest. Z tym że dostaliśmy kompilację występów na żywo, stanowiącą ciekawy przegląd katalogu płyt M. i Darkside’a. Dwie godziny materiału live to wciąż tylko namiastka energii, jaką wyzwala Mgła na koncertach. Niemniej jednak jest to cenne wydawnictwo, które trzeba znać.

Annika Gucwa

Tegoroczne podsumowanie wypadło u mnie mocno elektronicznie i gotycko. Nie samym metalem człowiek żyje, a muzyka może być przecież ciężka również dzięki ładunkowi emocjonalnemu czy konkretnemu, trzepiącemu po kościach beatowi.

Kolejność artystów alfabetyczna.

Chelsea Wolfe – „She Reaches Out to She Reaches Out to She” – to, że Chelsea Wolfe nie ma na swoim koncie złych albumów, jest dla mnie oczywiste. Swoim najnowszym wydawnictwem jedynie ugruntowała swoją pozycję wśród moich faworytów 2024, a charakterystyczne dla artystki gitarowe granie w połączeniu z elektroniką stało się dla mnie ścieżką dźwiękową na całkiem sporo zimowych wieczorów.

Dom Zły – “Ku Pogrzebaniu Serc” – black metalowa surowość i atmosferyczne partie w wykonaniu Domu Złego są po prostu bezbłędne. Przy odtwórczym charakterze wielu nowości wydawniczych w metalu jeszcze bardziej doceniam bezpośredniość i szczerość zespołu, podobnie jak ich talent do pisania ciężkich utworów niepozbawionych melodii.

Ductape – “Echodrama” – wszystkich, którym z tureckim gotykiem kojarzy się jedynie She Past Away, od razu odsyłam do fenomenalnych Ductape. Głęboki damski wokal, chwytliwe partie gitary i hipnotyczne syntezatory na długo zatrzymały mnie przy tej płycie.

Gesaffelstein – „Gamma” – jedyny minus tego albumu to metraż. Niecałe pół godziny to zdecydowanie za mało, żeby zasłuchać się w mrocznym techno najwyższej próby – choć i na to można przymknąć oko, słuchając utworów tak genialnych, jak Mania czy Hysteria.

Justice – “Hyperdrama” – nie zliczę, ile razy wracałam do tego wydawnictwa. Po ośmiu latach studyjnej przerwy Justice wrócili z albumem, w którym zatraciłam się całkowicie, i który prezentowany na żywo doprowadza do zachwytu absolutnego, wylewu łez i tańca do upadłego. To się nazywa love I can’t fake.

Larmo – “Alarm” – od kiedy zobaczyłam występ Mirka na żywo w roli supportu przed Zamilską, regularnie wracam do tej płyty. Ciężki, industrialny beat, noise i techno – jest tutaj wszystko, czego potrzeba, by rozkręcić elektroniczny set na żywo, a przy tym na dobre pozostać w pamięci słuchaczy.

Twin Noir – “2 Punks and a Tape Machine – Chapter 2” – po doświadczeniu ich koncertu na żywo pozostaję zachwycona ciężką pracą Twin Noir zarówno jeśli chodzi o występy, jak i tempo wydawania nowego materiału. Jasne, że ilość nie zawsze idzie w parze z jakością, jednak u Twin Noir oba niezmiennie pozostają na wysokim poziomie, a ich post-punkowy repertuar to klasa sama w sobie.

Twin Tribes – “Pendulum” – chyba najlepszy jak dotąd album teksańskiego duetu. „Pendulum” łączy melancholię gotyku z post-punkową chwytliwością, a „piosenkowa” przystępność sąsiaduje tu obok dłuższych, świetnie przemyślanych utworów.

Ultra Sunn – “US” – mało który zespół nagrywa darkwave tak idealnie nadający się do tańca, co Ultra Sunn. Belgijski band pisanie świetnych utworów ma chyba we krwi, podobnie jak dawanie doskonałych występów na żywo.

Zeal&Ardor – “Greif” – last but not least, świetne wydawnictwo od Zeal&Ardor. Znajdziemy tu dźwiękowy i emocjonalny ciężar, kakofonię ekstremalnych odmian metalu wraz z czystym wokalem i obowiązkowymi chórami, w końcu luźne nawiązania do okultyzmu – czego chcieć więcej? Stay weird.

Trzy wyróżnienia wśród EP na koniec:
World, Interrupted – „When You See Me, Run” – polski nurt dark independent ma się świetnie, a World, Interrupted są na to kolejnym dowodem. Fantastyczny w wydaniu studyjnym i koncertowym duet nie zwalnia tempa, a ich najnowszą EPkę polecam fanom gatunku z całego serca.

William Bleak – “Traumazone” – ależ tego świetnie się słucha! Genialny w swojej prostocie post-punk, którego doświadczenie w warunkach koncertowych zostanie chyba jednym z moich postanowień na 2025.

Starless Void – „Starless Void” – doom metal najwyższej jakości. Materiał jest zaaranżowany w sposób pozbawiony dłużyzn i monotonii, a całości stanowi doskonały odsłuch.

Paweł Lach

Korzystam garściami z podobnych zestawień i weryfikuję listę rzeczy niesłusznie i przez nieuwagę pominiętych – przeczesywanie worka z nowościami to praca syzyfowa. Mam też zawsze wrażenie, że o czymś zapomniałem, a przecież w lutym katowałem w mroczne wieczory! Za łatwo muzyka do nas przychodzi, więc i łatwo ulatuje. I tym razem proszę potraktować moje typy, jako bardzo prywatne The Best Off 2024 (żadne tam silące się na obiektywizm próby wyłuskania creme de la creme muzyki hałasującej i dziwnej). Te płyty zapamiętałem, do nich będę jeszcze wracał po sylwestrowych balach i – oby! – przez kolejne lata. Zresztą czas to jedyna ich słuszna weryfikacja i rzadko kiedy podobne zestawienie przechodzi tę próbę.

Tradycyjnie podaję swe propozycje w kolejności alfabetycznej, zerkając jednocześnie, co tam koleżanki i koledzy proponują i co jeszcze wypada sprawdzić.

Akhlys – „House of the Black Geminus” – szerzej omawiałem ten album w kvltowej recenzji i przyznałem 9/10 (a była to najwyższa nota, na jaką się pokusiłem w tym roku). Najnowszym krążkiem kapela potwierdza pozycję jednego z liderów podziemnej sceny, a jednocześnie dochodzi do piekielnych granic. Gęsta ściana dźwięku, patos, mrok, błądzenie w labiryncie koszmarów – tym razem także z industrialnymi wpływami. Szczęśliwie w 2024 zobaczyłem i usłyszałem Akhlys na żywo, więc ten rok kojarzy mi się z „House of the Black Geminus” przede wszystkim.

Amyl and The Sniffers – „Cartoon Darkness” – poprzednim krążkiem Australijczycy wysoko zawiesili poprzeczkę i w 2024 znowu ją pokonali kangurzym skokiem. Z przytupem i do przodu – filozofii wielkiej tu nie ma. Krótkie piosenki bez wywijasów. Zadziorne punkowe granie, ale i przebojowe, z odpowiednio prowokującymi tekstami i teledyskami. A Amy Taylor dołączyła już do grona wybitnych rockowych frontmanek. Więcej takich pewnych siebie kobiet w mainstreamie, a ludzie znowu zaczną słuchać gitarowej muzyki!

Blood Incantation – „Absolute Elsewhere” – o tej płycie sporo się mówiło, zbierała niemalże wyłącznie entuzjastyczne recenzje. Zapewne też pojawi się w wielu podsumowaniach. Ta mieszanka technicznego, pełnokrwistego death metalu z różnymi progrockowymi i krautrockowymi cytatami przemawia do mnie niemal bez zastrzeżeń. Wiem, że są malkontenci, którzy narzekają na pewne gatunkowe połączenia i rozwiązania na „Absolute Elsewhere”. Jednak chłopaki z Blood Incantation prywatnie słuchają tak różnej muzyki – polecam ich płytowe polecanki dla yutubowego kanału Amoeba – że mają z czego czerpać i niechaj robią to coraz śmielej.

Chat Pile – „Cool World” – kto wie, czy nie najlepszy zespół w calutkim Ohio (US). A przynajmniej mój ulubiony zespół z Ohio. Ile znam jeszcze kapel stamtąd? Może i żadnej, ale Chat Pile mi wystarczy do szczęścia! Po znakomitym debiucie muzycy potwierdzili, że wiedzą jak grać brzydki, ale i kuszący zarazem sludge/noise rock z elementami awangardy i różnych styli, choć podany w chwytliwy (na ile to możliwe) sposób. W dodatku z zaangażowanymi tekstami pozbawionymi taniej dydaktyki.

Opeth – „The Last Will and Testament” – lubię Opeth. Nawet więcej – cenię i akceptuję w różnych wydaniach, i jak dla mnie nigdy nie nagrali płyty poniżej pewnego (wysokiego) poziomu. Mimo – ponownie – częściowo growlowanych wokali, Mikael Akerlefdt raczej kontynuuje wątki typowe dla ostatniego okresu twórczości, niźli udaje, że następuje powrót do korzeni. Do tego dochodzą nietuzinkowi goście i ciekawy koncept lityczny. Choć zdążyłem się Szwedami nieco znudzić przez ostatnue lata, to jednak nieśmiało, bo nieśmiało powracam na łono Mikaela. Czy jednak wrzucę tę płytę do ulubionych krążków Opeth? Jak mawiał klasyk: „Czas pokaże, czas pokaże…”

Spectral Voice – „Sparagmos” – bardzo klimatyczne, wciągające granie od Amerykanów z Denver. Od death/doom metalu (który w najwolniejszych fragmentach można opatrzyć śmiało przedrostkiem funeral) po blasty i intensywne uderzenie. Momentów wolnych tu więcej, ale Spectral Voice dba o niuansowanie swej propozycji. Niby to już było, niby znamy, ale przygniata ciężarem zmurszałego nagrobka, zmusza do żałobnej refleksji.

Thaw – „Fading Backwards” – Thaw bawi, tumani, przestrasza! Doskonała płyta, kompozycyjnie, wykonawczo, produkcyjnie, konceptualnie. Udało się stworzyć magmę przykuwających i niepokojących zarazem dźwięków, w dodatku nieoczywistych i trudnych do jednoznacznych klasyfikacji. Się chłonie przez osmozę, nie analizuje, nie rozbiera na cząsteczki, raczej uczestnicząc w pewnym rodzaju muzycznym rytuale.

Vemod – „The Deeping” – snujące się, jesienne, atmosferyczne granie na rubieżach black metalu. Bardziej romantyczna i nostalgiczna, jednak w żadnym momencie nie słodka pieśń norweskiej ziemi. Dłuuugo kazali czekać na kolejny album, ale nie rozczarowali rezultatem, a myślę, że wielu zachwycili.

Vitriol – „Suffer & Become” – Vitriol gra death metal w sposób nieszablonowy, techniczny, brutalny, dziki, niebezpieczny, ognisty. W dodatku Amerykanie sporo kombinują, wrzucają elementy z pozoru niepasujące – co jednych odstrasza, innych przyciąga. I o to chodzi.

Worms Of Senses – „Give Up!” – szerzej omawiałem ten album w recenzji na łamach Kvlt, do której odsyłam zainteresowanych muzyką niebanalną, eklektyczną, inteligentnie skomponowaną, hałasującą na różne sposoby, ale nie przeładowaną pomysłami. Polak potrafi!

Joanna Pietrzak

Fajny to był rok, pełen dobrych nowości. Może nie było dla mnie wielce spektakularnych, ale na pewno kilka albumów wartych zaznaczenia w podsumowaniach rocznych znajdzie swoje miejsce na stałe w moim czarnym sercu. Poniżej ledwie garstka, wierzchołek góry, i w moim uznaniu tyle wystarczy.

Frank Carter & The Rattlesnakes – „Dark Rainbow” – po beznadziejnie nijakim Sticky powrót Franka na rockowo-popowe tory bardzo mnie w minionym roku uszczęśliwił. Wydaje się, że Rudy pewnego pułapu popularności nie osiągnie w naszym pięknym kraju, ale zupełnie mi to nie przeszkadza.

Blood Incantation – „Absolute Elsewhere” – ależ się uśmiechałam pod nosem, czytając spory w internetach, czy to wybitny album, czy jednak przesada i tak się nie godzi. Jak dla mnie to przesada, żeby nagrać tak wybitny album. Wspaniała, wstrętna, baaardzo progowa pozycja.

Pure Reason Revolution – „Coming Up To Consciousness” – gdyby nie pewna audycja radiowa późnym wieczorem, zapomniałabym o istnieniu tego zespołu. Zdziwiła mnie ta nowość, jak i fakt, że wcale nie przepadli sto lat temu. Bardzo ładna, fajnie skrojona płyta, pozbawiona nie wiadomo jakich dłużyzn, charakterystycznych dla poprzednich średnio zjadliwych wydawnictw. Miłe wytchnienie.

Amyl and The Sniffers – „Cartoon Darkness” – krótko, treściwie, z przytupem, a nawet chluśnięciem z liścia. Takiej dynamiki i energii tu oczekiwałam, a w bonusie świetne, przebojowe, wręcz hiciarskie melodyjki.

Sivert Hoyem – „On an island” – piękny, melancholijny, momentami wyjątkowo delikatny i jednak smutny album wokalisty Madrugady przeszedł prawie bez echa, a szkoda. Niski głos Siverta koi serce i duszę, tym bardziej w wydaniu tak piosenkowym. Nie mylić z pościelówami, to zupełnie inny level.

The Cure – „Songs of a Lost World” – zawsze lubiłam The Cure, ale że uda im się (z całym szacunkiem) w tym wieku zrobić coś tak wspaniałego, to nie przypuszczałam.

Klone – „Unseen” – nadal lubię ładne piosenki z bardzo dobrą produkcją, oraz tak czyściutkie wokale. Klone nie zawsze dowozi, ale tym razem udało się w pełni.

Ulcerate – „Cutting the Throat of God” – jest w tym albumie jakaś nieopisana patetyczność i całkowicie ją kupuję, choć wydawało mi się na początku, że dość, było, już nie popłynę w taką stronę. Ajendak, a jednak.

Trentemoller – „Dreamweaver” – pewniaczek, jak zawsze. Świetna forma, doskonałe, przemyślane, oniryczne kompozycje.

Osobne wyróżnienia dla powracających na scenę Blindead23 „Vanishing” oraz Thaw – „Fading Backwards”, którzy dla mnie są utwierdzeniem w przekonaniu, że Polska pracowitym, pomysłowym metalem stoi i proszę mi tu nie marudzić, że tak nie jest. Duma!

Hubert Pomykała

Przyznaję, 2024 dostarczył sporo muzyki trafiającej w moje osobiste preferencje. Pisząc podobne słowa do poprzednich edycji naszego cyklicznego podsumowania, musiałem zazwyczaj sporo się nagłowić, ale tym razem obyło się bez większych trudności. Z nieskrywaną przyjemnością stwierdzam, że odpowiednie uporządkowanie kolejności 10 wybranych przeze mnie albumów z tego roku tym razem nie stanowiło większego problemu.

1. The Cure – „Songs of a Lost World” – lubię, kiedy zespoły wielkiego formatu wracają z nowym krążkiem w sposób, mimo wszystko dosyć niespodziewany, a jeszcze bardziej cieszą mnie premiery długo wyczekiwanych wydawnictw, które nagle okazują się jednymi z najlepszych w całej karierze danej grupy. I taką właśnie płytę 1 listopada 2024 dostarczyło nam The Cure. Moim zdaniem Songs of a Lost World to kolejny evergreen Brytyjczyków, a także rzecz godna statusu klasyka już od dnia premiery.
2. Jerry Cantrell – „I Want Blood” – tak jak w 2024 The Cure, doskonały powrót po latach zaliczyło niegdyś Alice in Chains, prezentując światu 15 lat temu doskonałe, przepełnione emocjami Black Gives Way to Blue. Kilka lat później solową karierę wznowił również główny kompozytor AiC, gitarzysta oraz wokalista Jerry Cantrell. Zaznaczę, że blondwłosy Jurek nie wydał wcześniej żadnego kiepskiego krążka, ale uważam, że tegoroczne I Want Blood to jego najlepsze dzieło, a także pozycja obowiązkowa dla wszystkich wielbiących legendarny kwartet z Seattle. Dorzucę, że mimo wszystko nie zgadzam się z obiegową opinią, iż numery z IWB można byłoby z powodzeniem wydać na kolejnej płycie Alicji.
3. TOŃ – „Korzenie” – dawno nie byłem świadkiem tak ekscytującego debiutu na rodzimym poletku. Okazuje się, że możliwe jest godne pożenienie patentów rodem z mainstreamowego popu, post-rocka, doom metalu oraz stonera. O Korzeniach napiszę więc krótko: to po prostu przepiękna, chwytająca za serce płyta. Idźcie i przesłuchajcie ją wszyscy. Zróbcie sobie tę przyjemność, chociaż niewykluczone, że zdarzy się także uronić niejedną łzę.
4. Halny – „Zawrat” – bodaj największą siłą Halnego jest umiejętność do upiększania wysmakowanymi wstawkami instrumentalnymi typowo black metalowej kanwy. To między innymi dlatego Zawrat jest płytą niezwykle melodyjną, skomponowaną z pewnym wyczuciem i wrażliwością. Jak dla mnie wszystkie te składowe mogą stanowić przepis na sukces. Życzę go zresztą owej ekipie z Opola, gdyż miałem okazję oglądać jej koncert całkiem niedawno, a konkretniej w drugiej połowie grudnia 2024. Uświadomiono mi wówczas, że Halny potrafi dawać dobre występy (i nie przeszkodziła mu w tym nawet „awaria” bębna basowego), a nowe kompozycje kontynuują wątki z Zawratu. I bardzo dobrze!
5. Deus Mortem – „Thanatos” – tylko oni w tym kraju potrafią tak grać. Necrosodom i jego kompani zaserwowali nam jedną z najlepszych płyt w swojej karierze, a zainspirowane stylistyką retro brzmienie absolutnie nie odejmuje poszczególnym utworom. Jest wręcz odwrotnie, gdyż owa nadana w studiu stylistyka nakreśla pewien szczególny, natychmiast rozpoznawalny sznyt. Nie wierzę, że ktoś jest w stanie przejść obok tego albumu obojętnie.
6. David Gilmour – „Luck and Strange” – nie przepadam zbytnio za niektórymi płytami Pink Floyd, ale solowa twórczość Gilmoura zawsze pozostawała bliska memu sercu. To zadziwiające, że ten facet w takim wieku (w marcu skończy 79 lat!) nadal się nie poddał, a na dodatek dostarczył nam TAKI album.
7. Death Like Mass – „The Lord of Flies” – krążek, którym nie sposób się znudzić. Rewelacyjne riffy, pomysłowo zrealizowana, niemalże garażowo brzmiąca perkusja i górujące nad nią wokale przykuwają uwagę już od pierwszych dźwięków. Od The Lord of Flies nie mogłem się od oderwać już po pierwszym odsłuchu, a niniejszy album został ze mną na wiele kolejnych sesji. Co więcej, jego zawartość towarzyszyła mi również w trakcie prac nad niniejszą listą.
8. Alcest – „Les Chants de l’Aurore” – można by rzec: ot, kolejna, niczym niezaskakująca, ale jednak równa płyta Francuzów. Być może nie jest ona aż tak znakomita, jak większość wcześniejszych dokonań Alcest, ale to wciąż świetna rzecz. Jej zawartość niewątpliwie broni się także na żywo, co potwierdzi zapewne zdecydowana większość osób, która tak jak i ja miała przyjemność oglądać Neige’a oraz kolegów w listopadzie 2024 w Proximie.
9. Deivos – „Apophenia” – Lublin metalem stoi. Kapitalnie brzmiąca zawartość Apophenii chwyta za bebechy i nie odpuszcza do ostatniego dźwięku. Death metal najwyższej próby, świetnie zagrany, a także doskonale zaaranżowany. Zero dłużyzn i miejsca na monotonię.
10. Blindead 23 – „Vanishing” – mimo że pierwsze wydawnictwo Blindead 23 nie jest pozbawione niedoskonałości, Vanishing zarówno jako całość, jak i singlowo, wciąż broni się całkiem nieźle. Przy czym nadal nie jestem w stanie traktować owych trzech, premierowych kompozycji inaczej niż wyłącznie w charakterze preludium pełnoprawnego albumu zrewitalizowanego (a może zredefiniowanego) zespołu. Tylko czy longplay spełni pompowane z miesiąca na miesiąc oczekiwania?

Łukasz Walas

Jaki był mój muzyczny rok 2024? Klasycznie – znalazłby się niemały stosik płyt, których odsłuchanie przed spisaniem podsumowania uważałem za niezbędne, a z którymi jednak zapoznać się nie zdążyłem. Tym co udało mi się usłyszeć, jestem usatysfakcjonowany. Łapcie więc listę dziesięciu wydanych w ubiegłym roku płyt, które wywarły na mnie największe wrażenie.

(kolejność mniej lub bardziej przypadkowa)

The Cure – „Songs of a Lost World” – swoje wrażenia opisałem już w recenzji tej płyty, tutaj więc podsumuję krótko – powiedzieć, że strasznie długo wyczekiwany powrót zespołu Roberta Smitha sprostał oczekiwaniom, to jak nie powiedzieć nic. Po blisko 50 latach kariery wydać jedną ze swoich najlepszych płyt, to trzeba umieć.

Hippotraktor – „Stasis”  – do premiery płyty Cure uważałem Stasis za najlepszą płytę 2024 roku. Post/sludge’owa załoga z Belgii po raz kolejny dowiozła i dostarczyła płytę pełną powalających na łopatki i rozgniatających słuchacza jak robaka petarda.

Marilyn Manson – „One Assassination Under God – Chapter I” – kariera tego pana wydawała się już skończona, on jednak nie tylko wrócił, ale zrobił to we wspaniałym stylu. Nowa płyta Marilyn Manson nawiązuje do początkowych lat kariery muzyka i jego zespołu – zarówno muzycznie, jak i poziomem.

Halny – „Zawrat” – debiut roku w naszym kraju w kategorii „black metal” i chyba najjaśniej świecąca perła w katalogu Via Nocturna. Klimatyczny, wciągający i świetnie zagrany strzał właściwie znikąd – takie niespodzianki lubię najbardziej.

Zorza – „Hellven” – no to jeszcze jedna pozycja z rodzimej sceny, również black metalowa i również debiut, tyle że w tym przypadku pełnowymiarowy. Zorza na swoim pierwszym pełniaku pokazała, ile piękna może kryć się w black metalu, jeśli tylko odpowiednio ubarwić go melodiami.

Deus Mortem – „Thanatos” – w roku, w którym Deus Mortem wydaje nowy materiał, jedna pozycja do podsumowania jest zawsze pewniakiem. Thanatos to nieco łagodniejsze oblicze zespołu, podlane heavy metalowymi oraz wręcz rockowymi melodiami. Zatwardziali kvce mogą kręcić nosem, ja nie mam nic przeciwko, a wręcz przeciwnie – podoba mi się to, i to bardzo.

Alcest – „Les chants de l’aurore” – Alcest nagrał kolejną płytę na poziomie Alcest – tym, którzy zespół Neige’a znają, to powinno wystarczyć za rekomendację.

1000mods – „Cheat Death” – nowa płyta zespołu musiała trochę dojrzeć w mojej głowie, koniec końców kupuję ją jednak w całej okazałości. Są tu charakterystyczne dla nich piaszczyste brzmienia, są też te tak zwane „bangery”, które na koncercie urwały mi łeb. Kolejna świetna pozycja w niewielkiej dyskografii Greków.

Jerry Cantrell – „I Want Blood” – legenda grunge’u swoją nową płytę zapowiedziała dość niespodziewanie, spodziewać można się było za to bardzo mocnej pozycji. Tak też się stało – prawdę powiedziawszy, z całej solowej działalności Cantrella to chyba jego najnowsze dziecko „siedzi” mi najbardziej.

Dom Zły – „Ku pogrzebaniu serc” – znakomity, pełen emocji krążek, który jeszcze bardziej zyskuje w warunkach koncertowych. Dla fanów post-metalu pozycja obowiązkowa.

Damian „Synu” Wiśniewski

Tworzenie podsumowania płytowego to jak zwykle mocno problematyczne i mało wdzięczne zadanie. Nie dość, że człowiek uświadamia sobie, jak nieubłaganie mija czas i jak wielu rzeczy nie udało się przesłuchać na bieżąco, to jeszcze zmuszony jest do wyboru tych najciekawszych/najbardziej zajmujących/najczęściej słuchanych rzeczy. Kluczem w doborze mojej 10-tki był chyba głównie ten ostatni czynnik. Nie chcąc więc przesądzać o wyższości jednych płyt nad drugimi, podrzucam mój top albumów, którym poświęciłem w 2024 najwięcej uwagi.

Polska:

Deus Mortem – „Thanatos” – najbardziej przystępny i rockowy album w dorobku Necrosodoma, nie oznacza to jednak, że jakościowo mniej udany. Wręcz przeciwnie, Thanatos to odważny i stanowczy manifest artystyczny, będący perełką wśród tegorocznych premier polskiego black metalu.

Actum Inferni / Gniew – „Antidotum Na Życie” – bo nie samymi longplayami człowiek żyje. Dwa premierowe numery Draconisa zrobiły mi w tym roku bardziej, niż niejedna duża płyta z gatunku czarnego metalu. Niby tylko 20 minut materiału, a tyle dobra.

Death Like Mass – „The Lord of Flies” – krok za Deus Mortem, jednak z podobnie wyraźnym (a nawet wyraźniejszym) piętnem Diabła wypalonym w muzyce. Mark of the Devil jest prawdziwym posłańcem Belzebuba, dysponującym kluczami do wrót piekła. Na The Lord of Flies otwiera je wraz z T. Kaosem i Menthorem na oścież.

Odium Humani Generis – „Międzyczas” – może nie od razu, ale z czasem polubiłem się z atmosferyczną podróżą do lasu, którą przy akompaniamencie klasycznych norweskich riffów zaserwowali w tym roku muzycy Odium Humani Generis. Międzyczas kojarzy mi się też mocno ze starą Furią, a że na powrót do tych klimatów w oryginale nie ma raczej szans, przyjmuje tak gustowne nawiązania z otwartymi ramionami.

Poroniec – „W Połogu” – każdemu z nowopowstałych (a przecież jest ich bez liku) zespołów black metalowych w PL można by życzyć takiego debiutu. Równa, przemyślana i bardzo wciągająca płyta, z ciekawą i nieoczywistą dla gatunku oprawą graficzną.

Świat:

Spectral Wound – „Songs Of Blood And Mire” – można mieć wrażenie, że Kanadyjczycy po raz kolejny nagrywają ten sam album, jednak zupełnie nie przeszkadza mi w tym przypadku doskonalenie pieczołowicie wypracowanego stylu. Łączenie klasycznych black metalowych wzorców z diabelną przebojowością i melodyjnością wciąż wychodzi Spectral Wound znakomicie. Z niecierpliwością czekam na zbliżające się koncerty w Polsce.

Dool – „The Shape Of Fluidity” – jedna z najbardziej intrygujących i czarujących rockowych premier minionego roku. Znakomita kompozycyjnie, broniąca się zarówno studyjnie, jak i scenicznie (sprawdzone podczas koncertu u boku Hangsman’s Chair w Poznaniu). Zasłużony rozgłos i niecierpliwe oczekiwanie na ciąg dalszy.

Marilyn Manson – „One Assassination Under God – Chapter 1” – powracający z muzycznej i obyczajowej banicji Brian Warner zaserwował fanom swój najlepszy album od czasu The Pale Emperor. Każdy numer na One Assassination.. to hicior, dowodzący, że naczelny niegdyś skandalista światowej sceny rockowej wciąż ma dużo do zaoferowania.

Ulcerate – „Cutting the Throat of God” – w death metalowym garnuszku nie przewinęło się u mnie w tym roku zbyt wiele pozycji, jednak między ostatnim Nile, Blood Incantation i Black Curse, swoim blaskiem zabłysnął też ostatni album Ulcerate. Nowozelandzcy wizjonerzy gustownie połączyli pełen duszności i dysonansów death metal z przestrzenią, klimatem i majestatyczną doniosłością, spajając wszystkie elementy w idealnej harmonii.

Jerry Cantrell – „I Want Blood” – lider Alice In Chains jest dla mnie jednym z rockowych bohaterów, który mimo upływu lat, ani myśli schodzić z muzycznego piedestału. Czwarty solowy album artysty to potwierdzenie jego błyskotliwości i wielkiego talentu. 9 wspaniałych, chwytających za serducho kompozycji. Koncert na Mystic Festival jest jednym z moich tegorocznych must see.

Artykuł Podsumowanie roku 2024 wg redakcji KVLT pochodzi z serwisu KVLT.

HELLFEST  (PART II) – czwartek 23.06.2022

JERRY CANTRELL

ZEAL & ARDOR

HELLOWEEN

RISE AGAINST

SLOMOSA

STEVE VAI

WHITESNAKE

LUDZIE – ATMOSFERA

fot. Justyna Szadkowska

Artykuł Hellfest 2022 – Clisson, Francja (23.06.2022) pochodzi z serwisu KVLT.

Koncert, zgodnie z przewidywaniami, rozpoczął się od Atone. Tym numerem zespół zaczyna każde show tegorocznej trasy po Europie. To pierwszy singiel z wydanego w ubiegłym roku, trzeciego solowego albumu Cantrella, Brighten. Jerry już od pierwszych dźwięków przejawiał pewne zaniepokojenie, tak samo, jak człowiek numer dwa tego przedsięwzięcia, tj. Greg Puciato (m.in.: Dillinger Escape Plan, The Black Queen, Killer Be Killed, tutaj w charakterze wtórującego wokalisty). Żywiołowa publiczność nagrodziła wykonanie Atone gromkimi brawami, a kolejne na setliście Them Bones z repertuaru Alice in Chains porwało już całą Proximę. Było wspólne skandowanie, śpiewanie refrenu, a także wstępne przymiarki do stage-divingu. „Fuckin’ old-school crowd, man” – rzucił do mikrofonu zadowolony Jerry. W trakcie pierwszej dłuższej przerwy między utworami Cantrell przyznał, że początkowo przestraszył się chaotycznego zachowania fanów zgromadzonych pod sceną, ale już chwilę później żartował, że pozostałe koncerty z trasy odbędą się w Warszawie i że jego zespół nie pojedzie nigdzie dalej w Europę. Pytał też, czy ktoś mieszkający w stolicy Polski go przenocuje. Ze szczerej postawy legendarnego gitarzysty dało się łatwo odczuć, że to nie jedynie kurtuazja. W pewnym momencie Cantrell poprosił technicznego o okolicznościowe „fake beer”, czyli piwo bezalkoholowe (artysta zmagał się niegdyś z uzależnieniem od alkoholu, aktualnie od lat angażuje się w przeciwdziałanie nałogom poprzez swoją działalność charytatywną), po czym wypił kilka łyków za zdrowie publiczności. Entuzjazm tłumu udzielił się zresztą całej siódemce (!) osobistości tworzących live band – oprócz wyżej wymienionych, na deskach klubu zobaczyć można było m.in.: Gila Sharone’a za bębnami (m.in.: Marylin Manson, Dillinger Escape Plan, Team Sleep, Puscifer), a na drugiej gitarze Tylera Batesa (współproducenta Brighten, a także The Pale Emperor oraz Heaven Upside Down Marylina Mansona, a przede wszystkim – kompozytora soundtracków do wielu hollywoodzkich filmów i gier wideo).

Ponadto usłyszeliśmy Psychotic Break, który wraz z Angel Eyes reprezentował dwupłytowy Degradation Trip, a także kolejne klasyki Alicji – We Die Young i Sea of Sorrow. Za każdym razem, gdy Jerry rozpoczynał któryś z riffów Alice in Chains, publiczność reagowała natychmiastowo i euforycznie. Z 20 zagranych w Proximie kompozycji, aż dziewięć stanowiły nagrania AiC; nic dziwnego – w końcu to w lwiej części piosenki skomponowane przez Cantrella. Pojawiło się No Excuses, Puciato doskonale poradził sobie z wykonaniem Lesson Learned z Black Gives Way to Blue („Lekcję” zagrano po raz pierwszy na tej trasie, po cichu liczyłem też na A Looking In View bądź grane już wcześniej Your Decision), było Heaven Beside You, a także evergreeny – Man in the Box, okraszone stage-divingiem Grega Would? oraz Rooster. Szczególnie w trakcie tych trzech numerów okazało się, jak głośna potrafi być publiczność Proximy. Śpiewając wspólnie ostatni wers Would?, zgromadzeni w klubie przekrzyczeli nagłośnione wokale Cantrella i Puciato.

Spośród solowych utworów gitarzysty nie zabrakło ciepło przyjętych singli z Boggy Depot: Cut You In i My Song oraz klimatycznego Between. Dark country z Brighten obecne było w postaci utworu tytułowego, Siren Song, Nobody Breaks You oraz Had to Know. Wieczór zamknął poruszający, akustyczny cover Eltona Johna, Goodbye. Wszystko trwało około dwie godziny. Nagłośnienie w klubie nieco niedomagało, ale nie było też nieczytelnej instrumentalno-wokalnej papki. Należy pamiętać, że przy tak wielu osobach na zwykłej klubowej scenie może być trudno zapewnić odpowiednią klarowność brzmienia. To, co najważniejsze, czyli słynne, lejące się solówki Cantrella, brzmiały na poziomie nagrań z albumów. Poza tym, od czasu do czasu sprzęgał mikrofon Puciato. Wówczas wokalista robił dobrą minę do złej gry i starał się nadrabiać charyzmą, co mu się nawet udawało. Prawdę mówiąc, pozytywnie się zaskoczyłem w kwestii brzmienia – było całkiem zadowalająco.

Solowy występ Jerry’ego Cantrella zaliczam do swojego prywatnego Top 3 koncertów klubowych artystów z zagranicy. Było wspaniale. To bez wątpienia jedna z tych nocy, które należy zapamiętać. Gdy wszyscy zaczęliśmy kierować się do wyjścia, wiele osób mówiło, że warszawski występ promujący Brighten był lepszy od dotychczasowych przyjazdów Alice in Chains do Polski. „Jurek” obiecał do nas wrócić, a ja trzymam go za słowo. Nie obrażę się, jeżeli znów wystąpi w jakimś ciasnym i dusznym klubie, w którym pot wręcz spływa ze ścian. To jeden z tych artystów, którym nadal się chce grać przed ludźmi, niezależnie od okoliczności, pomimo ponad 30-letniej kariery i milionów zgromadzonych na koncie. W Proximie łatwo dało się to odczuć na własnej skórze.

Setlista:
Atone
Them Bones (Alice in Chains cover)
Psychotic Break
We Die Young (Alice in Chains cover)
Sea of Sorrow (Alice in Chains cover)
Cut You In
My Song
Siren Song
Nobody Breaks You
No Excuses (Alice in Chains cover)
Had to Know
Angel Eyes
Between
Lesson Learned (Alice in Chains cover)
Man in the Box (Alice in Chains cover)
Would? (Alice in Chains cover)
Heaven Beside You (Alice in Chains cover)
Brighten
Rooster (Alice in Chains cover)
Goodbye (Elton John cover)

Artykuł Jerry Cantrell – Warszawa (28.06.2022) pochodzi z serwisu KVLT.

Pod koniec czerwca bieżącego roku na jedyny w Polsce koncert przyjedzie Jerry Cantrell w ramach trasy koncertowej promującej nowy solowy album Brighten (29.10.2021).

28.06.2022 – Warszawa, Proxima (wydarzenie)

Bilety w cenach:
200 zł – przedsprzedaż
220 zł – w dniu koncertu
do nabycia od 25 marca na shop.metalmind.com.pl (kolekcjonerskie),  www.eventim.pl, www.ebilet.pl, www.biletin.pl

Artykuł Jerry Cantrell na solowym koncercie w Polsce pochodzi z serwisu KVLT.

Premierowa kompozycja jest dostępna na najpopularniejszych platformach streamingowych, a pre-order albumu jest dostępny tutaj.

O utworze Atone, tak mówi Jerry: “Jako fan muzyki Ennio Morricone i filmów Sergio Leone, utwór ten ma w sobie trochę tego wyjętego spod prawa klimatu, z fajnym psychopatycznym tupotem” – wyjaśnia. „Te motywy błąkały się w mojej głowie od ponad 20 lat, prześladując mnie. Czasami dobry pomysł, aby znaleźć najlepszą formę, zajmuje trochę czasu. Tak było w przypadku Atone„.

“W zespole jestem już prawie 34 lata ,” mówi Jerry. “To zawsze moje pierwsze i najważniejsze zobowiązanie, ale fajnie jest odkrywać różne rzeczy i dodawać kolejny rozdział do rosnącej pracy. Po zakończeniu ostatniej trasy AIC, skupiłem się na możliwości zrobienia kolejnej własnej płyty„.

Brighten to pierwsza solowa płyta Jerry’ego po prawie dwudziestoletniej przerwie. Degradation Trip oraz Degradation Trip Vol. 1 & 2 miały swoją premierę w 2002 roku.

Płytę nagrano w składzie:
Jerry Cantrell – gitara, bas, wokal, klawisze
Greg Puciato – wokal (ex-The Dillinger Escape Plan)
Duff McKagan – bas (Guns N’ Roses)
Gil Sharone – perkusja
Abe Laboriel Jr. – perkusja
Tyler Bates – smyczki, instrumenty perkusyjne, gitara
Vincent Jones – pianino, klawisze oraz smyczki
Jordan Lewis – pianino
Michael Rozon – pedal steel guitar
Lola Bates – wokal
Matias Ambrogi-Torres – smyczki

Tracklista:
1. Atone
2. Brighten
3. Prism Of Doubt
4. Black Hearts And Evil Done
5. Siren Song
6. Had To Know
7. Nobody Breaks You
8. Dismembered
9. Goodbye

Artykuł Jerry Cantrell z Alice in Chains ujawnia singiel z nowej solowej płyty pochodzi z serwisu KVLT.

Chyba każdy fan AiC był pełen obaw, czy Jerry Cantrell zdoła wyprowadzić zespół z niebytu po tragicznej śmierci jednego z wybitniejszych wokalistów muzyki ciężkiej Layne’a Staleya. Sama nie do końca ufałam, że jeszcze poczuję ten zimny brud, ciężar i ścisk w żołądku, które Alicja lata świetlne temu wywoływała. I co? Ano ścisk jest inny, emocje inne, co nie znaczy gorsze. Choć nowe oblicze grupy zawsze będzie tym „drugim”, cały czas ich twórczość się broni, czasem bardziej spektakularnie (pierwszy album z Williamem DuVallem Black Gives Way to Blue, 2009), czasem ciszej (stateczniejszy The Devil Put Dinosaurs Here, 2013). Wraz z Rainier Fog muzycy znów udowadniają, że należą do tych nielicznych, na których warto poczekać. I wcale nie słodzę. Ja tu po prostu nasypię tonę cukru i już wyjaśniam, skąd ta ekscytacja.

Na początek kilka ciekawostek. Muzycy postanowili nagrać nowy krążek w Seattle, powrócić do źródeł i uzyskać tym samym sound godny wydawnictw lat 90. Zabieg nie tylko się udał, ale jest swego rodzaju gratką, wspomnieniem sceny, z której pochodzą. Nawiązanie do miejsca, z którego zespół się wywodzi to również powiązanie z tytułem albumu, bowiem Mount Rainier to wulkan w okolicach Seattle. Płytę po raz trzeci wyprodukował Nick Raskulinecz, toteż brzmienie nie odbiega od poprzednich nagrań. Sprawdzone patenty, a jakże, jednak są też nowości. Na album składa się 10 kompozycji, utrzymanych w klimacie typowym dla Alice in Chains – brudne riffy, powolna, czasem ociężała perkusja, świetne melodie i harmonie wokalne. William DuVall zdążył przyzwyczaić fanów do swojej, ugruntowanej już obecności, jednak nie mogę oprzeć się wrażeniu, że dwu-wokale na niniejszym albumie brzmią tak, jakby duch Staleya nadal czuwał nad wydawnictwem. DuVall jednocześnie nie jest kopią swojego poprzednika, a w jakimś stopniu trzyma fason idealnie pasujący do Cantrella i zmienia barwę w taki sposób, aby komponować się dokładnie pod drugi wokal. Panowie w tej współpracy wokalnej i instrumentalnej znów wypadają bez zarzutu! Kolejną ciekawostką są dwie kompozycje skomponowane przez DuValla, które doskonale zazębiają się w całości, zatem czas na dobre zaufać wizji wokalisty. Zajrzyjmy więc do środka.

Pierwsze przesłuchania Rainier Fog nie przyniosły spodziewanych zachwytów. Trzy przedpremierowe single myliły tropy. Raz było fantastycznie, innym razem coś nie do końca chwytało. Pierwszy singiel i zarazem otwierający album The One You Know brzmi dość klasycznie dla Alice in Chains, mamy tu powtarzający się prosty acz napełniony niepokojem riff, kapitalny dwugłos i melodyjny, ale nieco przytłaczający refren. Sound absolutnie typowy, nie do pomylenia z żadną inną formacją, czegoś mi tu jednak brakowało. Drugi singiel So Far Under, autorstwa DuValla, znacznie lepiej wpada w psychodeliczne oblicze Alice, jest wolniej, jest szlam i pewna transowość w refrenach. Zaskoczeniem okazały się dla mnie przebojowość i dynamika trzeciego singla Never Fade. Kompletnie nie czułam tego numeru, za szybko, za prosto, jednak wraz z kolejnymi przesłuchaniami utwór zdecydowanie zyskuje. Może nie jest to We die young albo choćby Man in the Box (Facelift, 1990), ale posiada swój charakter, a w tym echa tamtego okresu. Jeśli mowa o przebojowości, na pewno należy wspomnieć Rainier Fog z fantastyczną melodyjnością momentalnie wpadającą w duszę, albo Red Giant z doskonałą sekcją rytmiczną i znów chwytającymi refrenami. Totalnie pochłonął mnie od pierwszego odsłuchu najdłuższy, 7-minutowy utwór All I Am. Stawiam ten numer obok najlepszych kompozycji Alice in Chains w ogóle. Takiego ładunku emocjonalnego i specyficznej rzewności właśnie oczekiwałam. Świetnie wypada Drone o bluesowym zabarwieniu, przybitym jednak posuwistymi, stonerowymi riffami i znów świetną, mocną sekcją. Wytchnienie zaś zapewniają Fly i Maybe, przy czym ten drugi pomimo znajomej posępnej liryczności, niesie ze sobą dziwnie pozytywne muzyczne wrażenia, coś niespodziewanego po Alice in Chains.

Album znakomicie brzmi w całości, ale z przyjemnością dawkuję go również po kawałkach. Rainier Fog zdecydowanie należy przetrawić w swoim tempie, odkrywać wszystkie detale powoli i przesiąknąć do końca seattle’owskimi oparami, które wciąż unoszą się nad tą piękną formacją. Ta muzyka żyje i nic nie wskazuje na to, by Alice in Chains mieli zejść ze swojego podium. Rainier Fog to dopiero 6 wydawnictwo Alicji, najbardziej melodyjny album w dyskografii Amerykanów od czasów Facelift, najlepiej opracowany kompozycyjnie z DuVallem na wokalu, choć brakuje mi choćby jednego, mocarnego utworu na miarę kompletnie przytłaczających Down in a Hole (Dirt, 1992) czy Love, Hate, Love (Facelift, 1990). Czy warto zatem mówić jeszcze o „Wielkiej Czwórce Seattle” i karmić się przeszłością? W końcu świat poszedł do przodu, zmienia się wszystko wokół, gusta ewoluują albo zanikają. Alice in Chains zaś trwa i nie miga się od ukłonów w swoje najlepsze muzyczne historie. Przypuszczam, że siła w twórcach tamtej sceny i tamtej dekady może tkwić w prostej recepcie – oni nadal mają coś do opowiedzenia w najnowszym wydaniu, jednocześnie szanując swoje początki. „Wielkiej Czwórki” już nie ma. Ważne, że jakość jej lwiej części nie odbiega od ich największych triumfów. 

Okiem red. Syna:

Z całej sceny sympatycznych grzybków w powyciąganych flanelowych koszulach, którzy wiedli prym w muzyce rockowej lat 90- tych, niezmiennie najbliżej mi do Alice In Chains.

Cantrell zawsze miał to coś. Łatwość pisania świetnych riffów, zamykania ich w ramach chwytających za trzewia kompozycji i przekazywania za ich pośrednictwem mrocznych, niełatwych emocji. Ten specyficzny mrok obecny w muzyce Alicji, wzmocniony głosem najbardziej utalentowanego wokalisty całego nurtu „Seattle sound” sprawia, że Facelift, Dirt, Alice In Chains (a także Jar of Flies i nagrany w 1996 roku MTV Unplugged) to dla mnie do dziś czołowe dokonania amerykańskiego grunge’u.

Gdy wielu sądziło, że śmierć Layne’a Staley’a na dobre zakończyła żywot AiC, Jerry Cantrell postanowił w okolicach 2005 roku raz jeszcze podnieść rękawicę i spróbować zmierzyć się ze swoją legendą. Dziś grupa (wyrównując liczebnie dorobek studyjny stworzony w latach 1990-1995) dowodzi po raz kolejny,  że powroty legend nie zawsze muszą polegać na odcinaniu kuponów od danej sławy, czy nieudolnym wskrzeszaniu duchów przeszłości.

Z Rainier Fog łatwo co prawda nie jest. Album nie odkrywa wszystkich kart od razu, mogąc zwieść niecierpliwych słuchaczy pozorną jednostajnością i utrzymaniem całości w bliźniaczych tempach. Kilka sesji pozwala jednak odkryć na nim solidne porcje złota, czarując odbiorcę i wciągając go w niepodrabiany świat Alicji.

Podoba mi się na tym krążku to, że każda kompozycja jest jakaś. Każdą prowadzi jedyny w swoim rodzaju AiC’owy vibe, harmonijne wokale Cantrella i DuValla jak zawsze robią rewelacyjną robotę, chwytliwość numerów i masa smaczków (drugoplanowych melodii, solówek, zwolnień, rytmicznych akcentów) sprawia, że otrzymujemy album, który bez uczucia wstydu można dołączyć do kolekcji, nawet mając w pamięci te najbardziej uznane krążki zespołu. Z którymi grupa bynajmniej nie próbuje się ścigać, w to miejsce jedynie godnie do nich nawiązując.

Może i kieruje się w swojej ocenie niepoprawną sympatią do Alice in Chains i ta przyćmiewa mi nieco ogląd całości, istotnym jest dla mnie jednak, że oddaje się tej płycie z przyjemnością, ciesząc się niesamowicie, że Cantrell po raz kolejny wychodzi obronną ręką ze starcia z własnym dorobkiem.

Artykuł ALICE IN CHAINS – „Rainier Fog” (2018) pochodzi z serwisu KVLT.

Album Poison The Parish to przede wszystkim kawał dobrego brzmienia, nad którym czuwał sam Shaun Morgan. Liczyłam więc na znaczące zmiany, polot. Ostatecznie jest dość zachowawczo, w większości bez dłuższych frywolnych zagrywek, ale materiał w całości smakuje. Każda nutka spełnia swoją określoną rolę, każdy dźwięk wydaje się na miejscu, żadnych wydziwionych przesterów, żadnej prowizorki. Jest za to ciężej w ogólnej ocenie płyty. Niemal stonerowo brzmią najdłuższy Emotionless i zimny, ostrzejszy, singlowy Let You Down. Przedpremierowe zajawki to zresztą mocna strona tego albumu. Zarówno Stoke The Fire ze świetnym refrenem, jak i Nothing Left, gdzie jest i krzyk, i skojarzenia z Coreyem Taylorem, wpadają w ucho i kuszą melodyjnością. Nie zachwyca mnie jednak lżejsza seetherowa poprawność. Utwory takie, jak Betray And Degrade czy mocno średni Saviours szybko nudzą i uciekają gdzieś w otchłań takich samych podobnych do siebie utworów rockowych. Podobnie sprawa wygląda z numerem Count Me Out ze wstępem kojarzącym się ze starą, poczciwą Nirvaną. Za to jeśli pójść w tę stronę grungem zacienioną, totalnie wpada w mój przedział gustu Take a Minute, który niskimi, mozolnymi gitarami może przypominać smoliste brzmienie Alice In Chains. Zwykle nie było mi po drodze z balladową odmianą Seether, ale tym razem doskonale się odnalazłam, szczególnie przy Sell My Soul, którą mogę swojsko nazwać po prostu fajną piosenką z ładnymi solówkami i przyjemną gitarą akustyczną w tle. Od razu na myśl przychodzą mi Synowie Anarchii i ich gangsterski, motocyklowy żywot; właściwie cała płyta weszłaby w taki klimat.

W podsumowaniu wydawnictwo Poison The Parish wypada całkiem dobrze. Seether nigdy nie należeli do czołówki zespołów zgarniających najważniejsze nagrody muzyczne, nie było o nich nadto głośno, nie wychodzili specjalnie poza ustalone ramy swojej twórczości. Tymczasem wydając niniejszy, siódmy w swoim dorobku album, pokazali tak naprawdę najdojrzalszą odmianę siebie samych. Wydawać by się mogło, że na przestrzeni lat powiedzieli już wszystko, że haczyki, które zarzucali kiedyś, dziś już nie zdołają złowić nowych słuchaczy, ale o dziwo jest wręcz przeciwnie. Album okazał się spójny, z kolekcją piosenek, którą zwyczajnie przyjemnie się trawi. Cięższe partie na przemian z lekkimi, wspomagane dobrym wokalem w chwytliwych utworach zdały egzamin. No, może pomimo dwóch czy trzech zapychaczy, które z przymróżeniem oka mogą stanowić po prostu przecinki.

Artykuł SEETHER – „Poison The Parish” (2017) pochodzi z serwisu KVLT.